Ustawa o Sądzie Najwyższym

Ustawa została opublikowana w Dzienniku Ustaw 3 stycznia 2018 r.

  • Opinia
    Opinia prof. Piotra Uziebło, Fundacja im. Stefana Batorego, Forum Idei
    Ekspert Fundacji im Stefana Batorego - prof. Piotr Uziębło uważa, że ustwa w zakresie, jakim obniża ona wiek przejścia w stan spoczynku
    sędziów już sprawujących funkcje orzecznicze w tym organie, narusza ochronę praw nabytych, zasadę niedziałania prawa wstecz oraz zasadę ochrony interesów w toku.

    Pełen tekst oponii poniżej.
  • Stanowisko
    Stanowisko Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka ws. wejścia w życia ustawy o Sądzie Najwyższym
    Wejście w życie nowelizacji ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi kolejny rozdział obserwowanego od końca 2015 r. kryzysu praworządności w Polsce. Ustawa burzy funkcjonowanie i sprawność działania najwyższej instancji sądowej w Polsce, przed którą są zawisłe setki spraw.

    Pełen tekst stanowiska poniżej.
  • Komunikat
    Porównawcze zestawienie rozwiązań zawartych w przyjętej ustawie o Sądzie Najwyższym opracowane przez INPRIS - Instytut Prawa i Społeczeństwa
  • Apel
    Apel 27 organizacji pozarządowych do Prezydenta
    Zwracamy się do Pana Prezydenta z apelem o niezwłoczne zorganizowanie, pod Pana auspicjami i z Pana udziałem, w Pałacu Prezydenckimi, Wysłuchania Publicznego w sprawie ustaw o Sądzie Najwyższym i Krajowej Radzie Sądownictwa.

    Zwracamy uwagę w tym kontekście, że Biuro Legislacyjne Sejmu i Senatu oraz sami politycy rządzącej większości wskazywali na niekonstytucyjność przepisów ustaw w wersji przyjętej przez Parlament, które otrzymał Pan do podpisu.

    Pełen tekst apelu poniżej.
  • Apel
    Uchwała Rady Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego
    Wzywamy Pana Prezydenta Rzeczypospolitej, członka wspólnoty akademickiej Uniwersytetu Jagiellońskiego, aby nie dopuścił do wejścia w życie uchwalonych ustaw.

    Rozwiązania zawarte w ustawach nie są sposobami naprawienia sądownictwa, natomiast niszczą największe jego wartości, jakimi są niezależność sądów i sędziowska niezawisłość. Rozwiązania te są sprzeczne z obowiązującą Konstytucją RP.

    Pełen tekst apelu poniżej.
  • Apel
    Apel 336 czołowych polskich prawników o prezydenckie veto
    Wyrażamy obawę, że wejście w życie przedmiotowych ustaw może być istotną cezurą w najnowszej historii Polski. Władza sądownicza zacznie być kontrolowana przez władzę wykonawczą i ustawodawczą w stopniu nie tylko niedopuszczalnym na gruncie Konstytucji, ale również stawiającym nasz kraj poza głównym nurtem nowoczesnych państw demokratycznych.

    Uchwalone przez Sejm i Senat przepisy są niezwykle niebezpieczne dla ochrony wolności i bezpieczeństwa Polaków.

    Pełen tekst apelu poniżej,
  • Apel
    Apel 50 organizacji społecznych do Prezydenta o zawetowanie ustaw zmieniających zasady funkcjonowania Krajowej Rady Sądownictwa oraz Sądu Najwyższego
    Nowa ustawa o Sądzie Najwyższym pozwala na arbitralne usunięcie niektórych sędziów Sądu Najwyższego z zajmowanych stanowisk i tworzy iluzję sprawiedliwości poprzez wprowadzenie instytucji skargi nadzwyczajnej.

    Wbrew Pańskim zapowiedziom, projekty nie zostały poddane szerokim konsultacjom społecznym. Tym samym prawo do niezależnego sądu stało się przedmiotem umowy politycznej, na której kształt polscy obywatele i obywatelki nie mieli żadnego wpływu.

    Pełen tekst apelu poniżej.
  • Apel
    Apel Zespołu Ekspertów Prawnych przy Fundacji im. Stefana Batorego do Prezydenta RP
    Przedstawione przez Pana Prezydenta projekty ustaw po raz kolejny były procedowane w nocy, w sposób pospieszny, bez konsultacji społecznych i eksperckich. Zgłoszone do nich poprawki zostały upublicznione tuż przed ich przegłosowaniem, bez możliwości ich przedyskutowania i rzeczywistego rozpatrzenia przez Sejm.

    Nowe ustawy o Sądzie Najwyższym oraz o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa naruszają zasadę podziału i równowagi władz , zasadę niezależności i odrębności sądów oraz zasadę niezawisłości sędziów.

    W związku z powyższym zwracamy się do Pana Prezydenta o ich zawetowanie.

    Pełen tekst apelu poniżej.
  • Opinia
    Opinia Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka
    Projekt nie odbiega w znaczący sposób od ustawy z lipca 2017 r. Nie stanowi on odpowiedzi na aktualne problemy wymiaru sprawiedliwości. Co więcej, powiela, przyjęte poprzednio przez Sejm wadliwe i często niekonstytucyjne rozwiązania.

    Jego przyjęcie doprowadzi do naruszenia podstawowych zasad ustroju Rzeczpospolitej Polskiej skutkując pogorszeniem standardów rzetelności procesu oraz postępującym zjawiskiem przewlekłości postępowań sądowych.

    Pełen tekst opinii poniżej.

Prezydencki projekt ustawy o Sądzie Najwyższym

  • Opinia
    Opinia Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia”
  • Stanowisko
    Stanowisko Komitetu Helsińskiego w Polsce
    Sposób, w jaki są prowadzone prace nad reformą sądownictwa przez większość parlamentarną budzi zgorszenie. Odnosi się to zarówno do trwających miesiącami niejawnych negocjacji między przedstawicielami rządzącej partii i Prezydentem RP, dotyczących formalnie wniesionych do Sejmu przez niego niezgodnych z Konstytucją projektów ustaw o Sądzie Najwyższym i Krajowej Radzie Sądownictwa, jak i do jakości debaty sejmowej.

    Tekst stanowiska poniżej.
  • Stanowisko
    Oświadczenie 28 organizacji pozarządowych w sprawie zmian dotyczących sądownictwa
    Reprezentujemy bardzo różne środowiska, ale łączy nas sprzeciw wobec nadużywania władzy przez obecną większość parlamentarną, która nie mając mandatu do zmiany Konstytucji próbuje dokonać tego za pomocą zwykłych ustaw.

    Jeśli zabraknie niezależnych sądów powszechnych, to nic nie stanie na przeszkodzie, by w przyszłości bez posiadania wystarczającej większości, ograniczone zostały prawa i wolności obywatelskie zapisane w Konstytucji.

    Pełen tekst stanowiska poniżej.
  • Opinia
    Opinia Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE (ODIHR)
    W Opinii zawarto spostrzeżenie, że niektóre z przepisów poddanych ocenie są ze swojej natury niezgodne z międzynarodowymi standardami oraz zobowiązaniami dotyczącymi niezależności sądownictwa. Jeśli Projekt Ustawy zostałby przyjęty w obecnym kształcie, istotnie poważyłyby one zasady podziału władzy i praworządności w Polsce.

    Pełen tekst opinii poniżej.
  • Stanowisko
    Stanowisko Zespołu Ekspertów Prawnych Fundacji im. Stefana Batorego
    Liczne przepisy projektu ustawy o Sądzie Najwyższym naruszają Konstytucję RP, a jego przyjęcie w obecnym kształcie będzie szkodliwe dla systemu wymiaru sprawiedliwości w Polsce.

    Zmiany ustroju i zasad funkcjonowania Sądu Najwyższego powinny być wprowadzane ze szczególną dbałością o zachowanie zasad podziału władzy, niezawisłości sędziów i niezależności sądów.

    Pełen tekst stanowiska poniżej.
  • Stanowisko
    Oświadczenie Konwersatorium im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego
    Żadna bowiem prezydencka propozycja projektów przedstawionych przez niego już po zgłoszonych wetach, nie usuwa niekonstytucyjnych elementów rozwiązań proponowanych wcześniej przez parlament. Przeciwnie, niemal wszystkie zmiany łamią podstawowe zasady konstytucyjne.

    Pełen tekst oświadczenia poniżej.
  • Opinia
    Porównawcze zestawienie rozwiązań zawartych w projekcie ustawy o Sądzie Najwyższym opracowane przez INPRIS - Instytut Prawa i Społeczeństwa
    W zestawieniu przedstawiono najważniejsze zmiany przewidziane w przedstawionym przez Prezydenta RP projekcie ustawie o Sądzie Najwyższym. Zostały one porównane z obowiązującym stanem prawnym oraz z rozwiązaniami zawartymi w zawetowanej przez Prezydenta RP ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. o Sądzie Najwyższym.